Το online περιοδικό για την Κεφαλονιά
09/03/2019

Αποκριάτικα ήθη και έθιμα στα νησιά του Ιονίου

Έθιμα με ρίζες στην αρχαιότητα, παραδόσεις με αναφορές στην μακρά ιστορία και τις συνήθειες των ανθρώπων αυτού του τόπου, μια διαρκής αναζήτηση για συναπάντημα και ξεφάντωμα. Όλα μαζί, για να καλύψουν την ανάγκη των ανθρώπων να ψυχαγωγηθούν, με τρόπους διαφορετικούς και σίγουρα διασκεδαστικούς.

 Η  Αποκριά είναι μια ευκαιρία για όλους να νιώσουν καλύτερα, να μοιραστούν, να ξεχάσουν, να ονειρευτούν. Κάθε τόπος και οι άνθρωποί του, με τον δικό τους τρόπο, αλλά πάντα με τον ίδιο στόχο. Την χαρά και το μοίρασμά της, το γλέντι, την ξενοιασιά, την ανεμελιά μα και μια επίμονη- σχεδόν εμμονική- πεποίθηση ότι ακόμη και στα δύσκολα, τούτοι οι άνθρωποι σε αυτή τη γωνιά της γης δεν παραιτούνται, δεν το βάζουν κάτω και σίγουρα δεν είναι μονάχοι. Όλη η Ελλάδα γιορτάζει αυτές τις μέρες.  Όλες οι πόλεις και τα χωριά της χώρας οι άνθρωποί τους προσθέτουν το δικό τους χρώμα, σε αυτό τον πολύχρωμο καμβά που συνθέτει την Αποκριά.

Παρακάτω παρουσιάζονται τα αποκριάτικα ήθη και έθιμα που αναβιώνουν αυτό τον καιρό στα νησιά του Ιονίου.

Ο "Βενετσιάνικος γάμος" στη Ζάκυνθο του 16ου αιώνα

Ο «Βενετσιάνικος γάμος στο Τζάντε» είναι ένα δρώμενο εμπνευσμένο από την μακρόχρονη ιστορία των νησιών του Ιονίου που μεταφέρει το κοινό στην εποχή των ευγενών (Κόντηδων) και των λαϊκών (Ποπολάρων), όταν οι πρώτοι με τις ακριβές φορεσιές τους απολάμβαναν την ισχύ και τα πλούτη τους και οι δεύτεροι με τη συμμετοχή τους στα κοσμικά γεγονότα της εποχής βίωναν την γενναιοδωρία των πρώτων.

Το δρώμενο, αναπαριστά από το 2004 και κάθε χρόνο την περίοδο των Αποκριών τη γαμήλια τελετή στη Ζάκυνθο του 16ου αιώνα με τα έθιμα και τις παραδόσεις που έφεραν οι Βενετσιάνοι στο νησί. Στην διάρκεια του εκατοντάδες νέοι και νέες του νησιού φορούν τις πανέμορφες αρχοντικές φορεσιές εκείνης της εποχής και αποτυπώνουν με μεγαλοπρεπή τρόπο τον «Βενετσάνικο γάμο στο Τζάντε». Η μεγαλειώδης πομπή του Βενετσιάνικου γάμου, αρχίζει από τη πλατεία του Αγίου Παύλου, εκεί που παλιά άρχιζε ο πολεοδομικός ιστός της πόλης. Από εκεί διασχίζει την Λεωφόρο Αλεξάνδρου Ρώμα, και καταλήγει στην ιστορική πλατεία του Αγίου Μάρκου. Εκεί και πάνω σε περίλαμπρο πάρκο οι άρχοντες της πόλης, ο γαμπρός και η νύφη και ο λαός που ακολουθεί, υπογράφουν ενώπιον του «Νοδάρου» (συμβολαιογράφου) τα προκοσύμφωνα και ξεκινά με χορούς και τραγούδια το γαμήλιο γλέντι.

Στη διάταξη της πομπής του «Βενετσιάνικου Γάμου» βρίσκονται τυμπανιστές και σημαιοφόροι. Ακολουθούν οι νεόνυμφοι και οι κοντινοί συγγενείς τους. Η νόνα (γιαγιά) μεταφέρεται μέσα σε λεντίκα (ένα κλειστό φορείο εξαιρετικής τέχνης για τους ευγενείς) και ακολουθούν τα σεντούκια της νύφης με τα προικιά. Την πομπή πλαισιώνουν οι προσκεκλημένοι, οι οποίοι φορούν ακριβά αντίγραφα στολών του 16ου αιώνα, ενώ κορίτσια κρατούν κάνιστρα με ροδοπέταλα και μπομπονιέρες. Στην συνέχεια ακολουθεί το γαμήλιο γλέντι, με αναγεννησιακούς χορούς και πολλά τοπικά παραδοσιακά εδέσματα όπως είναι τα ζαχαρόκουκα (κουφέτα), οι ορτζάδες (σουμάδα) και οι πάντολες (παντεσπάνι). Ο «Βενετσιάνικος γάμος στο Τζάντε», δείχνει την ποιότητα του πολιτισμού που αναπτύχθηκε χωρίς τη χρήση βίας στα Ιόνια νησιά κατά τους αιώνες της Αναγέννησης και αποτελεί για τους νεότερους Ζακυνθινούς μια γοητευτική και συνάμα πλούσια κληρονομιά.

Βενετσιάνικο χρώμα και ύφος στο κορφιάτικο καρναβάλι

«Πετετεγολέτσες», παρελάσεις με αναγεννησιακές-μπαρόκ στολές και το κάψιμο του σιορ Καρνάβαλου, συνθέτουν κάθε χρόνο το κορφιάτικο καρναβάλι, δίνοντας του ένα ιδιαίτερο βενετσιάνικο χρώμα και ύφος. Η αυλαία του κερκυραϊκού Καρναβαλιού που άνοιξε την Κυριακή 28 Ιανουαρίου, θα κορυφωθεί την Κυριακή 18 Φεβρουαρίου, με τη μεγαλειώδη παρέλαση των καρναβαλιστών και με το κάψιμο του σιορ καρνάβαλου.

Βασικό έθιμο στην Κέρκυρα κατά τη διάρκεια του Τριωδίου, είναι το έθιμο της «Πετεγολέτσας», καθώς η σάτιρα είναι ένα από τα έντονα στοιχεία του κορφιάτικου καρναβαλιού. Αναπαριστάται στις κεντρικές πλατείες της Παλιάς πόλης, ενώ για τη διεξαγωγή του, οι θεατρικές ομάδες προετοιμάζονται πολλούς μήνες νωρίτερα. Η «Πετεγολέτσα» ή πέντε γόλια, δεν είναι άλλο από «πικάντικα» κουτσομπολιά που διεξάγονται θεατρικά στις «φανέστρες», δηλαδή τα μικρά μπαλκονάκια και παράθυρα των ιδιόμορφων ψηλών κερκυραϊκών σπιτιών. 

Εκεί οι γυναίκες βγαίνουν στα μπαλκόνια και βγάζουν «όλα τα άπλυτα στη φόρα». Η συζήτηση που αναπτύσσεται, πάντα με την κερκυραϊκή διάλεκτο, δεν αφήνει κανέναν από έξω... Τα εν οίκο γίνονται εν δήμω και οι πολιτικοί τα ακούνε για τα καλά. Η συζήτηση εξελίσσεται πάντα σε έναν μεγάλο καυγά, ενώ ο σαρκασμός και η έμπνευση των ηθοποιών που αναπαριστούν την «Πετεγολέτσα» προκαλούν άφθονο γέλιο στους θεατές που συγκεντρώνονται στις πλατείες, κατά εκατοντάδες. Η κορφιάτικη «Πετεγολέτσα» χαρακτηρίζεται ως ένα είδος θεάτρου δρόμου, ενώ έχει πολλά στοιχεία από την Commedia dell Arte. 

Αυτό που ξεχωρίζει όμως στο κορφιάτικο καρναβάλι και του δίνει μία μοναδική ταυτότητα στον ελλαδικό χώρο, είναι η μεγάλη καρναβαλιστική παρέλαση που διεξάγεται κάθε χρόνο στην πλατεία Σπιανάδα, γνωστή σε όλους πλατεία Λιστόν. Κάθε χρόνο όλοι οι σύλλογοι του νησιού ανταποκρίνονται στο κάλεσμα του καρναβαλιού και μετατρέπουν την Κέρκυρα σε μία πόλη της Αναγέννησης. Πανέμορφες αυθεντικές βενετσιάνικες στολές από το Λύκειο Ελληνίδων,που τις φυλά εκατοντάδες χρόνια, «πρωταγωνιστούν» στο κερκυραϊκό καρναβάλι. Τυμπανιστές, αυλικοί γελωτοποιοί, άρχοντες, κόμισες και κόμηδες κάνουν την εμφάνισή τους, ξεδιπλώνοντας εικόνες από κάθε παραμύθι. Οι εκδηλώσεις του κορφιάτικου καρναβαλιού ολοκληρώνονται κάθε χρόνο με το «κάψιμο του σιορ Καρνάβαλου». Πρόκειται για ένα μοναδικό δρώμενο πλούσιο σε αθυροστομία και σαρκασμό. Ο σιορ Καρνάβαλος αφού δικαστεί και ομολογήσει τις αμαρτίες του, τότε θα κάνει τη διαθήκη του ενώπιον του λαού και του συμβολαιογράφου. Η δυσαρέσκεια που θα προκαλέσει θα είναι τόσο μεγάλη, που οι Κερκυραίοι θα τον κάψουν, καίγοντας μαζί του και το κακό και εξαγνίζοντας με αυτό τον τρόπο το νησί.

Πηγή:www.eleftheriaonline.gr

 

Youtube Feed

Instagram Feed

kefalonitis (kefalonitismag)
kefalonitis (kefalonitismag)
kefalonitis (kefalonitismag)
kefalonitis (kefalonitismag)
kefalonitis (kefalonitismag)
kefalonitis (kefalonitismag)

Copyright © 2002 - 2018 kefalonitis.com
Το σύνολο του περιεχομένου και των υπηρεσιών του kefalonitis.com διατίθεται στους επισκέπτες αυστηρά για προσωπική χρήση.
Απαγορεύεται η χρήση ή επανεκπομπή του, σε οποιοδήποτε μέσο, μετά ή άνευ επεξεργασίας, χωρίς γραπτή άδεια του εκδότη.

Dual Design Agency